Hoe werkt een scheiding met jongere kinderen?

Er verandert veel in het gezin wanneer u gaat scheiden. Voor kinderen is de impact meestal groot. Vooral jongere kinderen hebben een stabiel thuis nodig. Juist dat verandert natuurlijk enorm bij een scheiding. Het is belangrijk en zelfs wettelijk verplicht om samen met de kinderen afspraken te maken over het gezinsleven ná de scheiding. Uiteraard gaat dit op een manier die bij hun leeftijd past.

‘We gaan scheiden’

Aan de kinderen vertellen dat u gaat scheiden, is vaak enorm moeilijk en verdrietig. Voor sommige kinderen komt het misschien als een verrassing, terwijl andere kinderen al door hebben dat papa en mama vaak ruzie hebben. Het is het beste voor de kinderen om te horen dat er een scheiding komt als u helemaal zeker bent van uw zaak. Breng deze moeilijke boodschap bij voorkeur samen met uw partner als dat mogelijk is.

Jongere kinderen zullen vaak niet (meteen) kunnen begrijpen wat een scheiding voor hen betekent. Het hoe en waarom van de scheiding is minder relevant. Het is belangrijker dat de kinderen weten waar ze aan toe zijn en dat ze hun mening kunnen geven over hun leefsituatie na de scheiding. Zij zijn echter niet verantwoordelijk voor de te nemen beslissingen. Dat blijven de ouders.

Ouderschapsplan

Mensen die uit elkaar gaan, zijn wettelijk verplicht om een ouderschapsplan op te stellen. In het ouderschapsplan staat beschreven:

  • de verdeling van de zorg- en opvoedingstaken;
  • de manier waarop de ouders elkaar informatie verschaffen en elkaar raadplegen over belangrijke zaken met betrekking tot de persoon en het vermogen van het kind;
  • de verdeling van de kosten van verzorging en opvoeding van het kind.

Samen verder leven

Er zijn verschillende manieren om samen verder te gaan als gezin na de scheiding. In het ouderschapsplan moeten in ieder geval afspraken staan over de verdeling van zorg- en opvoedingstaken. De ouders spreken bijvoorbeeld af dat de kinderen bij de verzorgende ouder wonen en bij de niet-verzorgende ouder logeren. Of dat zij bij beiden een belangrijk deel van de tijd zullen doorbrengen en in twee huizen wonen. Hoe dat in de praktijk gaat, spreken de ouders samen af. 

Samen verder zorgen

Kiezen de ouders voor co-ouderschap, dan zorgen de ouders na de scheiding samen voor de kinderen. De ouders verdelen de zorg- en opvoedtaken voorafgaand aan de scheiding in het ouderschapsplan. Kenmerkend voor co-ouderschap is dat beide ouders betrokken zijn bij de dagelijkse bezigheden van de kinderen. De kinderen maken deel uit van twee huishoudens en wonen om en om bij de ouders.

Alimentatie

De kosten van de verzorging en opvoeding van het kind zijn een belangrijk aspect van het scheiden met kinderen. Partners zijn verplicht om voor elkaar en de kinderen te zorgen. Ook na een scheiding blijft deze plicht gelden, zowel voor de ex-partners als voor de kinderen. De meestverdienende partner voldoet aan deze plicht door kinderalimentatie te betalen: een bijdrage in de kosten van opvoeding en verzorging van de kinderen.

Ook bij een gelijke verdeling van zorg voor de kinderen en gelijke kosten, kan er een scheve verhouding in inkomsten ontstaan. Degene met het hoogste inkomen kan de kosten voor het eigen levensonderhoud makkelijker dragen dan degene met het laagste inkomen. In die gevallen kan het voorkomen dat er partneralimentatie wordt betaald aan degene met het laagste inkomen. In welke vorm dit gebeurt en op welke manier, moet in overleg bepaald worden, met hulp van een vFAS-advocaat.

Na de scheiding

Als de scheiding een feit is, krijgen de kinderen de kans om te wennen aan de nieuwe situatie. Vaak blijven de ouders bij elkaar in de buurt wonen, waardoor beide ouders actief betrokken kunnen blijven bij hun leven. Dat biedt de kinderen ook stabiliteit. De gemaakte afspraken over het ouderschap en de zorgregeling zijn het uitgangspunt en de leidraad. Maar het is belangrijk dat de ouders hun kinderen aanmoedigen om de band met de familie en vrienden van beide kanten te behouden. Een stabiel netwerk geeft de kinderen de zekerheid dat zij altijd terug kunnen vallen op bekende en vertrouwde mensen.

Hoe vertel ik de kinderen dat we gaan scheiden?

U gaat scheiden en wilt dit aan uw kinderen vertellen. Wanneer is een goed moment? En hoe brengt u deze verdrietige boodschap? Een stappenplan:
  • Stap 1
  • Stap 2
  • Stap 3
  • Stap 4
  • Stap 5
  • Stap 6
  • Stap 7
  • Stap 8
  • Stap 9

Stap 1

Wacht met vertellen tot het besluit om te scheiden vaststaat. Als er nog twijfel is, is het heel onverstandig uw gevoelens te delen met de kinderen. Of te suggereren dat er een scheiding op komst is. Wacht ook zeker niet te lang: iedereen wil voorkomen dat kinderen erachter komen via anderen.

Volgende stap

Stap 2

Overleg met uw partner en probeer een eensgezind verhaal op te stellen. Zorg dat u het eens met elkaar bent over wat en hoe jullie het de kinderen vertellen. Plan een rustig moment in waarop iedereen thuis is en niet snel daarna de deur uit moet.  

Vorige stap Volgende stap

Stap 3

Vertel het samen. Zo laten ouders hun kinderen zien dat ze als ouders nog wel een eenheid vormen. Dat geeft een veilig gevoel.

Vorige stap Volgende stap

Stap 4

Houd rekening met verschillende leeftijden, maar vertel het alle kinderen tegelijk. Zo kunnen ze elkaar steunen. Praat later nog verder, in de dagen erna, op het eigen niveau van het kind te spreken.

Vorige stap Volgende stap

Stap 5

Bespaar kinderen de details over het hoe en waarom en vertel ze dat het een besluit van jullie samen is. Blijf dat zeggen, al voelt het soms anders.

Vorige stap Volgende stap

Stap 6

Ook kinderen verwerken emotionele gebeurtenissen in stappen. Geef hen de tijd om dingen te verwerken. Een reactie komt soms pas later. Jonge kinderen nemen vaak in eerste instantie de emoties van hun ouder(s) over.

Vorige stap Volgende stap

Stap 7

Vergeet niet om naar een reactie te vragen. Ook in de dagen erna als het niet direct komt.

Vorige stap Volgende stap

Stap 8

Vertel de kinderen in het kort over de gevolgen van de scheiding. Het betekent bijvoorbeeld dat papa en mama niet meer in één huis wonen. Misschien betekent het ook wel dat de kinderen moeten verhuizen. Stel de kinderen gerust dat jullie het goed voor hun zullen regelen.

Vorige stap Volgende stap

Stap 9

Vertel kinderen dat zij niet de oorzaak zijn van de scheiding. Benadruk dat jullie liefde voor hen wél blijvend is.

Vorige stap

Verdieping op dit onderwerp

VERDER* houdt zich aan alle Europese regels op het gebied van online privacy. Op onze website worden geen advertenties getoond. VERDER* gebruikt wel cookies en scripts van Google om het gebruik van de website geanonimiseerd te analyseren. Zo kunnen we content op maat aanbieden en de effectiviteit verder verbeteren. Lees hier meer over ons cookie beleid en lees hier ons privacy statement.

Terug naar vorige